علیرضا فدایی – ونکوور
این مقاله را پیش از فجایع هولناک در ایران عزیز نوشته بودم برای سال نو میلادی و هدفگذاری در سال جدید. شما را نمیدانم، ولی من که اصلاً هدفگذاری سال جدید یادم رفت. چه میدانستم تاریخ چه سرنوشت شومی رقم خواهد زد.
اما با خود گفتم که آزادی و آبادی ایران عزیز مسیری دشوار و طولانی است و در این میان ازبینرفتن ما در این سر دنیا از نظر روحی و جسمی کمکی به پشتیبانی ما از عزیزان داخل ایران نمیکند.
باید خودمان سالم باشیم که بتوانیم به دیگران کمک کنیم و این ثابت شده است که ورزش و تحرک در بهبود روحیه هم تأثیرگذار است.
هنوز فقط یک ماه و نیم از سال گذشته پس برای شروعکردن دیر نیست، و در واقع باید گفت که هیچوقت دیر نیست.
فکر میکنم اولویتقراردادن ورزش و سلامتی در سال نو فقط به هدفگذاری برای سال جدید مربوط نیست، بلکه چارهاندیشی برای اضافهوزن در تعطیلات آخر سال است.
هر چقدر هم که منضبط باشید، با رفتوآمد و مهمانیهای دوران تعطیلات زمستانی رعایت رژیم غذایی مشکل است. هرچند باز هم بهنسبت میشود متعادل بود و دلیلی برای خوردن افراطی نیست، ولی بالاخره خیلیها از رودربایستی صاحبخانه و مهمان هم که شده کمی در خوردن بیراهه میروند.
شاید سن و سال هم در هدفگذاری ابتدای سال دخیل باشد. وقتی جوانترید سوختوساز بدن و فعالیتهای شما متفاوت است. با بالارفتن سن و بالارفتن احتمالی چربی و فشار و قند خون، اهمیت ورزش، تغذیه و سلامتی هم دوچندان میشود.
چهکار کنیم که به این دور باطل هدفگذاری ابتدای سال و فراموشی آن پس از چند هفته، پایان بدهیم؟
مواردی را که در اینجا مطرح میکنم، شاید بسیار ابتدایی و تکراری بیابید، ولی به شما قول میدهم خیلیها به آن عمل نمیکنند. بهقولی مشکل بسیاری از افراد ندانستن و نبود اطلاعات نیست، بلکه عملنکردن است.
حالا مسیر را قدمبهقدم شروع میکنیم.
قدم اول
چنانچه شما اضافهوزن داشته باشید که احتمالاً خودتان هم متوجه آن میشوید، قدم اول، پذیرفتن این واقعیت است که شما نیاز به کمکردن وزن دارید، مگر آنکه عضلات شکمتان نمایان باشد، ورزشکار رقابتی باشید و احتمالاً نیاز به بهترشدن نداشته باشید. البته خانمها خیلی به اضافهوزن حساسترند و آقایان معمولاً با آن راحتتر کنار میآیند. با وجود اینکه برای داشتن اعتمادبهنفس و عزت نفس، بهتر است شما با ظاهر و شمایل خودتان احساس راحتی کنید، باید پذیرفت که چربی اضافی بدن میتواند سلامتی شما را تهدید کند.
در نظر داشته باشید که لاغراندامبودن هم لزوماً بهمعنای سلامت کامل نیست. گرفتن یک آزمایش خون بهتجویز پزشک خانواده، خیلی چیزها را میتواند روشن کند.
قدم دوم
بهتجربه میگویم که هر چه وزنکمکردن را ساده بگیرید، راحتترید. بهخوبی میدانم که انواع رژیم غذایی مختلف وجود دارد و هرازچندوقتی یک رژیم جدید میآید و همهٔ رژیمهای قدیم را نفی میکند. سالها مردم اطلاعات مختلف را در اینترنت جستوجو میکردند و حالا با هوش مصنوعی سعی میکنند برنامهٔ تغذیه و ورزش بگیرند. جداکردن اطلاعات درست و نادرست کار سادهای نیست و یک برنامهٔ مختص به شما از سوی افراد تحصیلکرده و باتجربهٔ مرتبط میتواند تهیه شود.
ولی مواردی بهظاهر ابتدایی هست که اگر رعایت کنید، بهراحتی در مدتی نهچندان طولانی میتوانید مقدار قابلتوجهی وزن نامطلوب را کم کنید.
بهاندازهخوردن: قبول دارید خیلی وقتها فقط از سر لذت میخوریم و نه بهخاطر گرسنگی؟ معمولاً هم غذاهای لذتبخش شامل شیرینی و چربی هستند که کالری زیادی دارند. یا شاید بتوانید قدری از حجم غذای خود بهمرور و خیلی آهسته کم کنید. بهعنوان مثال اگر یک نان پیتای کامل برای صبحانه میخورید، حالا سهچهارم یک نان را بخورید.
سالمخوردن: با تمام تئوریهای موجود در مورد تغذیه و اینکه چربی بد است یا کربوهیدرات یا هر دو خوباند، یا اینکه صبحانهخوردن خوب است و غیره، برخی موارد در درستیشان تردیدی نیست. غذاهای فوقفرآوریشده مانند غذاهای خشک در جعبه ازجمله انواع بیسکویت و غلات صبحانه شامل مواد نگهدارندهاند و برای این طراحی شدهاند که بیشتر از آنها بخورید. پس هر چه غذای شما بهشکل طبیعی نزدیکتر باشد، مثل میوهجات و سبزیجات و مواد پروتئینی، رژیم غذایی شما سالمتر خواهد بود.
همچنین پرهیز از غذاهای با شکر افزودنی و الکل جزو راهنماییهاییست که فکر نمیکنم بحث و تردیدی در مورد آن وجود داشته باشد.
برای داشتن وزن سالم و وزنکمکردن، رژیم غذایی شما در درجهٔ اول اهمیت است. مقدار کالریای که یک شیرینی یا کیک کوچک تولید میکند، با ساعتها ورزش سنگین از بین میرود، و وقت و انرژیای میطلبد که در اختیار بسیاری از افراد نیست.
ورزش و فعالیت بدنی را بخشی از زندگیتان کنید
صحبت ورزش که میشود، بسیاری به فکر حرکات سخت و برنامههای طولانی در باشگاه میافتند. این هم یکی از مشکلات رسیدن به سلامتی است که افراد در ابتدای سال شروع به ورزش و رفتن به باشگاه میکنند، ولی چون خیلی سنگین و تند و تیز شروع میکنند، نمیتوانند این روال را طولانی ادامه بدهند. اگر عادت به ورزشکردن نداشتهاید و یکمرتبه هر روز باشگاه بروید و یک ساعت سخت ورزش کنید، احتمال دارد نتوانید این روال را تا مدت طولانی ادامه دهید. بهقول قدیمیها سنگ بزرگ نشانهٔ نزدن است.
پس بهجای اقدام بلندپروازانه از ورزشکردن کوتاه و قابلمدیریت ولی ادامهدار شروع کنید. رهرو آن نیست که گه تند و گهی خسته رود، رهرو آن است که آهسته و پیوسته رود. یکی از بهترین و در دسترسترین فعالیتها که اعتبار و توجه کمی میگیرد، پیادهروی است. این فعالیت آنقدر ابتدایی است که خیلیها آن را ورزش حساب نمیکنند، ولی ثابت شده که مزایای بسیاری دارد. اگر بتوانید پیادهروی را بعد از غذاخوردن انجام دهید، امتیاز آن را بیشتر میکنید، چون به تنظیم قند خون و هضم غذا هم کمک خواهید کرد.
ورزشهایی مثل فوتبال، تنیس یا هر ورزش دیگر که بتوانید با دوستان و افراد مورد علاقهتان انجام دهید، هم که جای خودشان را دارند.
اصولاً هر فعالیت ورزشیای که از انجام آن لذت ببرید و احساس نکنید باید کلی برنامهریزی و تلاش کنید، متداومتر خواهند بود.
اگر بخواهید در باشگاه ورزش کنید، شاید همراهی با یک دوست کار را سادهتر و شیرینتر کند. اینگونه گاهی وقتها که ممکن است تنبلی کنید، دوست شما میتواند انگیزه ایجاد کند.
تعداد زیادی هم حرکات ورزشی هست که میتوانید بدون وسیله یا با وسایل ابتدایی و ارزانقیمت در خانه انجام بدهید. در شمارههای بعدی حتماً به معرفی این حرکات خواهیم پرداخت.
رمز موفقیت شما شروع با قدمهای کوچک و تداوم خواهد بود.